Gemeenten zijn bezorgd over de stijgende kosten van WOZ-bezwaarprocedures. Steeds meer burgers schakelen daarvoor commerciële bezwaarbureaus in, die zo’n procedure namens hen voeren. En dat kost gemeenten veel geld. Want als zo’n bureau slaagt, moet de gemeente een zogeheten proceskostenvergoeding betalen. Die vergoedingen lopen per geval uiteen, van honderden euro’s tot enkele duizenden. Daarom roepen gemeenten burgers op om, als ze bezwaar maken, dat zelf te doen en commerciële bureaus links te laten liggen. Want als je zelf bezwaar maakt, zonder een professionele partij, hoeft de gemeente geen proceskostenvergoeding te betalen. Deventer is een van de gemeenten die de oproep doen. “Het irriteert me gewoon”, zegt wethouder Financiën Marcel Elferink. “We moeten behoedzaam omgaan met gemeenschapsgeld en dat vloeit nu weg naar die commerciële partijen.” Volgens hem staan de vergoedingen voor deze bureaus ook niet in verhouding met de belastingverlaging die een burger kan verwachten bij een geslaagde procedure. “Bij de onroerendezaakbelasting gaat het vaak over een paar tientjes, en daar staat soms wel 2000 euro aan vergoedingen tegenover voor zo’n bezwaarbureau.” Volgens de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) zijn die vergoedingen ook veel te winstgevend voor de bedrijfjes. “Er is vaak sprake van een bulkmatige, geautomatiseerde aanpak. Eén druk op de knop en het bezwaar komt uit de printer of gaat rechtstreeks naar de gemeente. Dat is niet wat de wetgever voor ogen had toen de bedragen voor proceskosten werden vastgesteld.” De kosten voor gemeenten bestaan niet alleen uit die vergoedingen, maar ook uit de tijd die ambtenaren ermee bezig zijn. “De totale kosten van bezwaarprocedures zijn uiteindelijk misschien wel drie keer zo hoog als de vergoedingen”, zegt Ruud Kathmann van de Waarderingskamer, de toezichthouder op gemeentelijke WOZ-waarderingen. “Gemeenten zeggen ook steeds vaker: bel eerst even. Als ze dan een fout constateren, kunnen ze het makkelijk en snel regelen”, aldus Kathmann. “Want als je een formele bezwaarprocedure ingaat, met zo’n bureau en een hoorzitting enzovoorts, dan duurt het veel langer.” Naast Deventer roepen onder meer Arnhem, Haarlem, Medemblik en Zwolle burgers op om zelf bezwaar te maken. Gemeenten Achtkarspelen en Tytsjerksteradiel maakten deze doe-het-zelfoproep: “Commerciële partijen zijn ontstaan omdat gemeenten hun burgers niet serieus namen”, zegt Dirk-Jan Wolfert van de Vastelastenbond in een reactie. Die consumentenorganisatie verwijst burgers door naar twee adviesbureaus als zij er niet uitkomen bij de gemeente, “Alleen als gemeentes het niet goed hebben ingeschat en de WOZ verlaagd moet worden, moeten ze vergoedingen betalen. Als gemeentes hun werk goed doen, valt er voor bureaus niets te verdienen.” Volgens hem is het voordeel van adviesbureaus dat daar specialisten zitten. “Die weten precies hoe je een bezwaar moet indienen.” De Waarderingskamer heeft berekend dat in 2021 gemeenten aan proceskostenvergoedingen 18 miljoen euro kwijt waren, twee jaar eerder was dat nog 12 miljoen. Jaarlijks wordt er tegen zo’n 3 procent van de WOZ-beschikkingen bezwaar gemaakt. En een steeds groter deel daarvan gaat via commerciële bureaus. In 2019 was dat 36 procent, in 2022 al 51 procent. Gemiddeld wordt minder dan 40 procent van alle bezwaren gehonoreerd. En gemiddeld gaat de woningwaarde zo’n 9 procent omlaag bij een gehonoreerd bezwaar.