Ruim 40 multinationals zeggen de komende drie jaar in heel Europa banen en opleidingen te geven aan meer dan 250.000 vluchtelingen uit Oekraïne en andere crisisgebieden. Bedrijven die meedoen zijn onder meer Adidas, KFC, Hilton en Starbucks. De aankondiging komt een dag voor Wereldvluchtelingendag. Uitzendbureau Adecco wil 50.000 vluchtelingen opnemen in zijn tijdelijke personeelsbestand in Europa en Amazon heeft het over 5000 mensen. “Het moment dat een vluchteling een baan krijgt, is het moment dat ze geen vluchteling meer zijn”, zegt Hamdi Ulukaya, oprichter van Tent Partnership for Refugees en topman van een Amerikaans yoghurtproductiebedrijf. “De opening van de EU-grenzen voor Oekraïners meer dan een jaar geleden was Europa op zijn best”, zei Margaritis Schinas, vicevoorzitter van de Europese Commissie. Maar hij zegt dat nog veel te veel Oekraïners geen werk hebben. “Ondanks hun vaardigheden, hoge opleidingsniveau en het wettelijke recht op werk.” Oekraïners kunnen in de EU verblijven zonder asiel aan te hoeven vragen. De overheid van het land waar zij zich vestigen, is verantwoordelijk voor huisvesting. Ook mogen ze hier werken en hebben ze recht op sociale bijstand. Oekraïners mogen dit dankzij een speciale verblijfstatus. Daarvoor mochten ze al 90 dagen vrij rondreizen in de EU zonder visum, maar door het uitbreken van de oorlog besloten EU-landen een nieuwe richtlijn te maken. EU-adviseur Lodewijk Asscher pleitte begin deze maand voor het verlengen van de speciale status. Ook krijgen vluchtelingen als het aan hem ligt meer hulp om passend werk te vinden, zodat talent niet verloren gaat. Ook wijst Asscher erop dat er nog veel EU-geld beschikbaar is dat gebruikt kan worden voor hulp aan Oekraïners, maar dat landen en organisaties daar vaak niet van weten. Binnen de Europese Unie is er vrij verkeer van personen en zijn werk- en verblijfsvergunningen niet nodig. Voor asielzoekers van buiten Europa wel. Zij mogen hier pas na zes maanden werken en niet langer dan 24 weken. Dit geldt dus niet voor Oekraïners. De Tweede Kamer praatte eerder deze maand week over een voorstel om die belemmeringen weg te nemen. Aanleiding hiervoor was de initiatiefnota ‘Meedoen vanaf dag één’ van D66-Kamerlid Anne-Marijke Podt.