Oekraïne bouwt aan infrastructuur om landbouwproducten over spoor te exporteren. Tot nu toe verliep de uitvoer van graan, mais, zonnebloemolie en andere producten uitsluitend via Zwarte Zeehavens als Marioepol en Odessa. Maar schepen kunnen die havens niet meer bereiken, met wereldwijde voedseltekorten als gevolg. Eind juli wil Oekraïne een groot overslagstation klaar hebben aan de Poolse grens. Treinen kunnen niet zomaar van Oekraïene naar de EU rijden omdat de breedte van het spoor verschilt: het Oekraïense spoor is 9 centimeter breder. Nu worden Oekraïense wagons op een Europees onderstel getakeld om verder te kunnen. Een omslachtig en dus duur proces. Kijk hier hoe Oekraïne bouwt aan het spoor: “Even verderop komt een platform waar een kraan containers met graan van de Oekraïense trein haalt en ze op een Europese trein laadt die uit Polen komt.” Bouwopzichter Stepan Stapar wijst naar een terrein waar nog druk gegraven, geëgaliseerd en gebouwd wordt. De sporen ligger er al, twee naast elkaar. Inderdaad met verschillende breedtes. “In juli is deze fase klaar”, zegt Stapar. “Op tijd dus voor de volgende oogst in augustus. We kunnen dan 50.000 ton graan per maand overslaan. In september willen we klaar zijn met de tweede fase, goed voor 100.000 ton. Naast andere producten gaat het dan om 150.000 ton graan per maand.” Het eerste deel van de werkzaamheden is voor een overslagperron voor containers. Het tweede voor bulkgoederen als mais en tarwe. Wat er aan de Poolse grens uiteindelijk via een trein het land verlaat, is een fractie van de totale productie in Oekraïne. Voor tarwe gaat het om 10 procent van de export die in 2020 vooral via zeehavens het land verliet. “Toch is het belangrijk dat we in elk geval iets van onze oogst kunnen exporteren”, zegt Georg Von Nolcken, de Duitse ceo van een van de grootste landbouwbedrijven in Oekraïne. Zijn bedrijf verbouwt in het westen van het land producten over een oppervlakte van twee keer de provincie Utrecht. Hij wijst op een graansilo die nog helemaal gevuld is met de vorige oogst. “Als die in augustus niet leeg is, kan de nieuwe oogst er niet bij.” Hij maakt zich niet alleen zorgen om de Oekraïense landbouw, maar ook wat dat betekent voor de wereld. “De prijzen zullen stijgen. In Europa betekent dat dat je een keer minder op vakantie kunt. Maar in landen in het Midden-Oosten, Azië en Afrika betekent dat honger en onlusten.” Hij pakt er een rekenmachine bij. “Als je de hele productie van dit jaar wil vervoeren per trein, heb je 3750 kilometer aan treinwagons nodig. Dan heb je het alleen over graan. En dan heb je het over de oogst in een oorlogsjaar. Bij een normale oogst wordt die trein nog veel langer. En dan moet de EU het ook nog aankunnen, daar zit het volgende probleem”, stelt ceo Von Nolcken. “Oekraïne en de EU moeten hier samenwerken”, vindt Von Nolcken. “Alle stappen moeten op elkaar aansluiten. Hij hoopt dat ze het horen in de EU. “In het belang van Oekraïne, de EU maar ook in het belang van de voedselzekerheid van de rest van de wereld”. Von Nolcken, maar ook diverse analisten, wijzen erop dat er drie grote bottlenecks zijn die Europa moet oplossen.