Dat de terugtrekking uit Afghanistan in augustus 2021 chaotisch is verlopen is voor een groot deel te wijten aan de vorige Amerikaanse regering onder leiding van president Trump. Dat is één van de conclusies uit een evaluatierapport over de terugtrekkingsoperatie die de huidige regering van de VS bekend heeft gemaakt. Een groot deel van de inhoud van het rapport wordt geheimgehouden en alleen gedeeld met de veiligheidscommissie van het Congres, maar een samenvatting van de conclusies werd nu aan de pers gepresenteerd door John Kirby, coördinator van de Nationale Veiligheidsraad. In augustus 2021 veroverden de Taliban de Afghaanse hoofdstad Kabul en werden meer dan 100.000 mensen in sneltreinvaart geëvacueerd. Dat moest omdat de veiligheidssituatie snel verslechterde. Kirby zegt dat de bereidheid van het Afghaanse leger om het land te verdedigen verkeerd is ingeschat door de veiligheidsdiensten. Maar wat de evacuatie van Amerikanen en andere westerse aanwezigen ook bemoeilijkte, is de afspraak die de regering Trump had gemaakt dat de Amerikanen in mei 2021 zouden vertrekken, zegt Kirby. Trump zegde dat wel toe, maar liet geen plan voor terugtrekking opstellen. Ook zou die deal de Taliban in de kaart hebben gespeeld, terwijl de positie van de door Amerika gesteunde regering er juist door werd verzwakt. Hoewel Biden volgens Kirby “ernstig beperkt” werd door de beslissingen van zijn voorganger, is het toch gelukt om meer dan 100.000 mensen te evacueren. In dat opzicht was er sprake van een succesvolle operatie. Republikeinen hebben eerder scherpe kritiek geuit op de terugtrekking uit Afghanistan, waarbij ze met nadruk wezen op de dood van dertien militairen bij een zelfmoordaanslag op de luchthaven van Kabul. Ook 170 burgers kwamen toen om. Volgens Kirby zijn er wel lessen getrokken uit de evacuatie in Kabul. Daarbij wilden de Amerikanen de Afghaanse regering niet ondermijnen door mensen op te roepen het land onmiddellijk te verlaten. Later, bij crises in Ethiopië en Oekraïne, werden Amerikanen en andere westerlingen in die landen wel meteen opgeroepen om te vertrekken. Volgens minister van Buitenlandse Zaken Blinken had het departement “meer kunnen en moeten doen” om zich voor te bereiden op een worstcasescenario in Afghanistan. Dat heeft hij zijn medewerkers verteld volgens Politico. Blinken had de medewerkers in Washington bijeengeroepen vanwege het evaluatierapport. Ook hij erkende dat de ineenstorting van de Afghaanse regering en de snelle overname door de Taliban niet waren voorzien. “Die kans werd klein geacht, maar het was natuurlijk wel een gebeurtenis met mogelijk zeer grote impact. Er had meer gedaan kunnen en moeten worden om ons erop voor te bereiden.”