Voor het eerst buigt een rechter zich in beroep over de omstreden maatregel uit de asieldeal waardoor gezinshereniging tijdelijk niet mogelijk is. In de rechtbank in Breda diende vandaag de zaak van Mustafa uit Turkije, die in de zomer van 2021 naar Nederland vluchtte. De uitspraak volgt over een week. Het jongste kind van Mustafa was twee maanden oud toen hij vluchtte. Het kind bleef achter met zijn vrouw en dochter (nu 6 jaar oud) in Turkije. Begin 2022 kreeg Mustafa een verblijfsvergunning. Kort daarna heeft hij gevraagd of zijn gezin ook mag overkomen. Zijn vrouw en kinderen hebben in november toestemming gekregen om naar Nederland komen, maar moeten tot 11 mei 2023 wachten op hun visum. Ze verblijven nu in Kirgizië. Door uitstel van gezinshereniging wil het kabinet de asielinstroom beperken. Onder de nieuwe regel moeten familieleden van asielzoekers die in Nederland mogen blijven tot wel 15 maanden wachten voor ze naar Nederland kunnen komen, tenzij de statushouder in kwestie eerder een woning heeft. Eerder leidde de uitspraak van de voorzieningenrechter in Haarlem in een vergelijkbare zaak ertoe dat de familie van een Syrische statushouder per direct naar Nederland mocht komen. Zij had een spoedeisende maatregel gevraagd: de voorzieningenrechter toetst dan op hoofdlijnen of het bezwaar bij de IND kans van slagen had. In zijn oordeel verklaarde de rechter dat de nieuwe maatregel in strijd is met onder meer de Gezinsherenigingsrichtlijn en het EG-Handvest. Het was voor het eerst dat een rechter bekrachtigde wat een adviescommissie en andere juristen van meet af aan over de regel zeiden: dat die in strijd is met Europees recht. Maar de uitspraak had volgens staatssecretaris Van der Burg geen gevolgen. De rechter heeft volgens hem “pittige uitspraken” gedaan, zo zei hij vanochtend in het asieldebat, maar de maatregel bleef gewoon van kracht, omdat hij de beslissing van ‘een hogere rechter’ wilde afwachten. En dat is de zaak die nu in Breda speelt. De landsadvocaten stelden in de rechtszaal vanochtend dat de Staat het recht op gezinshereniging niet schendt, maar “even uitstelt”. Advocaat Pietermaat: “Zie het als het recht op zorg: soms moet je even wachten omdat er een wachtlijst is.” Volgens de staatssecretaris is de opvang overvol en is dat reden genoeg om nu even te wachten. Eva Bezem, de advocaat die de Turkse man bijstaat, betoogde dat gezinshereniging een recht is dat je niet mag uitstellen. In dit geval vindt ze dat deze jonge vader niet nog een half jaar van zijn familie kan worden gescheiden. Mustafa zei zelf tegen de rechter dat zijn 6-jarige dochter hem mist: “Ze wil geen cadeaus meer als mijn vrouw vraagt wat voor speelgoed ze wenst, het enige wat ze wil is papa.” Hij heeft zijn kinderen nu anderhalf jaar niet gezien. Landsadvocaat De Wit: “Het belang van deze familie weegt niet op tegen het belang van een grote groep asielzoekers die nu last hebben van de tekorten in de asielopvang, zeker omdat ze nu veilig in Kirgizië verblijven.” De rechter doet volgende week donderdag uitspraak. Het zou kunnen dat een van de partijen na die uitspraak nog in hoger beroep gaat bij de Raad van State. Van der Burg heeft al gezegd dat hij een ‘ultimo’ uitspraak wil. Daarna kan alleen het Europese Hof voor de Rechten van de Mens zich nog uitspreken, maar enkel als er sprake is van schending van mensenrechten.